EU ti ṣe ìlérí láti dín ìyípadà ojúọjọ́ kù, èyí tí ó jẹ́ ìdínkù 55% nínú àwọn ìtújáde Greenhouse Gas (GHG) ní ọdún 2030, ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn ìpele ọdún 1990, àti láti jẹ́ aláìlera ojúọjọ́ ní ọdún 2050. Láti rí i dájú pé ó bá àwọn ète wọ̀nyí mu, EU ti ṣẹ̀dá ètò Fit for 55 - àṣàyàn gbogbogbòò ti àwọn ìlànà ojúọjọ́. Ọ̀kan lára ​​irú ìlànà bẹ́ẹ̀ ni EU Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM), tí a ń lò lọ́wọ́lọ́wọ́ báyìí.

Kí ni CBAM?

Ọ̀nà Àtúnṣe Ààlà Erogba (CBAM) jẹ́ iye owó lórí ìtújáde erogba láti inú ìṣẹ̀dá àwọn ohun èlò tí ó lè mú kí erogba wọlé, tí ó bá ètò ìṣòwò àwọn ohun èlò tí ó lè mú kí erogba wọlé mu, tí ó bá ètò ìṣòwò àwọn ohun èlò EU mu (EU-ETS). Àwọn olùgbé ọjà wọlé yóò ní láti forúkọ sílẹ̀ fún ètò náà, kí wọ́n ròyìn ìtújáde àwọn ọjà wọn kí wọ́n sì ra àwọn ìwé ẹ̀rí tí a lè lò láti san owó ìtújáde tí ó wà nínú àwọn ohun èlò tí wọ́n kó wọlé. A óò yọ owó ìtújáde erogba tí a ti san tẹ́lẹ̀ níta EU kúrò nínú ìsanwó CBAM láti yẹra fún ìsanwó méjì àti láti rí i dájú pé iye owó erogba dọ́gba lórí gbogbo àwọn ọjà tí ó dọ́gba.

Kí ni ète CBAM?

Lẹ́yìn tí wọ́n ti gbé àwọn àfojúsùn ojúọjọ́ tó lágbára kalẹ̀, EU ti gbé CBAM kalẹ̀ láti yẹra fún jíjí erogba, èyí tí yóò dí àwọn ìsapá láti dín ìtújáde kárí ayé kù. Nínú ọ̀ràn yìí, jíjí erogba yóò ṣẹlẹ̀ nígbà tí a bá gbé àwọn ilé iṣẹ́ àti ìlànà ìṣelọ́pọ́ erogba tí ó lágbára síta EU tàbí tí a bá fi àwọn ọjà EU rọ́pò àwọn ọjà òkèèrè kí wọ́n lè wà lábẹ́ àwọn ìlànà ìtújáde erogba díẹ̀.

CBAM tun n ṣiṣẹ lati ṣẹda idiyele dogba fun awọn ọja ti o wa lati inu ati ita EU, ati lati ṣe iwuri fun gbigba awọn aṣayan iṣelọpọ alawọ ewe ati decarbonization ni ita EU.

Kí ni àwọn àkókò àkókò CBAM?

Ìpele Ìyípadà: 1 Oṣù Kẹ̀wàá 2023 - 31 Oṣù Kejìlá 2025

Ìròyìn àkọ́kọ́ tó yẹ: 31st January 2024

Àwọn ìlànà tó le koko jù fún ìròyìn: lẹ́yìn ọjọ́ ọgbọ̀n Okudu kẹfà ọdún 2024 àti ọjọ́ kọkànlélọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 2024

Ìlànà tó dájú: láti ọjọ́ kìíní oṣù kìíní ọdún 2026

Ta ni a gbọ́dọ̀ tẹ̀lé?

Ẹnikẹ́ni tó bá kó ọjà wọlé tí ó wà nínú ìlànà CBAM gbọ́dọ̀ tẹ̀lé. Nígbà tí àkókò pàtó bá bẹ̀rẹ̀, àwọn olùkéde tí a fún ní àṣẹ nìkan (tí a forúkọ sílẹ̀ fún tí wọ́n sì tẹ̀lé ìlànà CBAM) ni a ó gbà láyè láti kó ọjà CBAM wọlé.

Àwọn ọjà tí a nílò lọ́wọ́lọ́wọ́ láti ròyìn lábẹ́ CBAM ni:

Símẹ́ǹtì

Irin ati Irin

Aluminiomu

Àwọn ajile

Haidrojiin

Ina mọnamọna

Atunyẹwo kikun ti awọn ọja naa yoo wa ni opin akoko iyipada, pẹlu iṣeeṣe imugboroosi si awọn ọja EU-ETS miiran ni ibẹrẹ ọdun 2026. Eto naa ni ero lati ṣafikun gbogbo awọn ẹka ti ETS ni ọdun 2030.

Àwọn àyọkúrò kan wà nínú ìlànà yìí fún gbígbé àwọn ọjà wọlé láti àwọn orílẹ̀-èdè tí kìí ṣe EU tí wọ́n jẹ́ olùkópa nínú ETS tàbí tí wọ́n lo ètò ìṣòwò tí ó ní í ṣe pẹ̀lú EU, bíi EEA àti Switzerland. Èyí jẹ́ nítorí pé wọ́n ti ní iye owó erogba tí ó dọ́gba pẹ̀lú èyí tí ó wà ní EU. Láìka wíwà UK-ETS sí, a gbọ́dọ̀ ròyìn àwọn ohun tí wọ́n kó wọlé láti UK.

Kí ni àwọn ilé-iṣẹ́ tó yẹ kí wọ́n ṣe láti tẹ̀lé òfin yìí?

Ní Àkókò Ìyípadà Àyípadà

Èyí ni ìpele àtẹ̀gùn ètò náà tí a ṣe láti ṣẹ̀dá ìwífún tí a nílò láti parí ètò pàtó, àti láti jẹ́ kí àwọn ilé-iṣẹ́ lè mú ìbánisọ̀rọ̀ wọn pẹ̀lú àwọn olùpèsè àti àwọn ìlànà ìkójọ dátà dàgbà kí gbogbo ètò náà tó bẹ̀rẹ̀. Ní àkókò yìí, kò sí ìwé-ẹ̀rí tí a lè rà, dípò bẹ́ẹ̀ ó da lórí ìròyìn nìkan. Àwọn ìròyìn ni a nílò fún gbogbo ìdá mẹ́rin, tí a gbọ́dọ̀ san fún oṣù kan lẹ́yìn tí ó bá parí.

Ó ṣeé ṣe láti béèrè fún ìdádúró, kí ó sì fúnni ní ọjọ́ 30 sí i tí ìṣòro ìmọ̀-ẹ̀rọ bá bá ṣẹlẹ̀. A lè ṣàtúnṣe àwọn ìròyìn fún oṣù méjì lẹ́yìn òpin ìdá mẹ́rin náà, pẹ̀lú àwọn ìròyìn méjì àkọ́kọ́ tí yóò ní àkókò àtúnṣe gígùn títí di ọjọ́ 31 oṣù Keje ọdún 2024. Àwọn ìyà àìtẹ̀lé òfin wà tí yóò ná àwọn tí wọ́n bá kó wọlé.€10-50 fún tònù ìtújáde tí a kò ròyìn, pẹ̀lú ìyà síwájú síi fún àwọn ìròyìn tí kò pé tàbí tí kò pé bí a kò bá gbé ìgbésẹ̀ láti ṣàtúnṣe àwọn ọ̀ràn náà.

Awọn ijabọ gbọdọ ni:

Iye awọn ọja CBAM kọọkan ti a gbe wọle nipasẹ orilẹ-ede ti a ti bi ati aaye iṣelọpọ.

Àwọn ìtújáde tí a fi sínú tààràtà–Fun ọpọlọpọ awọn ọja CO nikan₂ó yẹ kí a ròyìn rẹ̀. Àwọn ajile kan gbọ́dọ̀ ròyìn N₂O àti àwọn ọjà aluminiomu kan gbọ́dọ̀ ròyìn àwọn PFC.

Àwọn ìtújáde tí kìí ṣe tààrà fún gbogbo ọjà àyàfi iná mànàmáná.

Iye owo erogba ti a ti san tẹlẹ ni orilẹ-ede kẹta pẹlu eyikeyi isanpada ti o wa lati ṣe iṣiro fun eyi.

Ọ̀nà ìkójọ dátà tí a nílò:

Lọ́wọ́lọ́wọ́, ọ̀nà mẹ́ta ló wà tí a gbà láyè láti fi ṣe ìròyìn, bó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n ń dín ìwọ̀nyí kù ní ọdún yìí láti fi ọ̀nà EU tí a fọwọ́ sí sílẹ̀ láti oṣù January ọdún 2025 nìkan.

Ọ̀nà EU: yálà nípa lílo àwọn ohun tí ó ń tú jáde àti iye epo àti ohun èlò tí a lò láti ṣírò àpapọ̀ ìtújáde, tàbí wíwọ̀n ìṣọ̀kan GHG àti ìṣàn gaasi flue láti orísun ìtújáde.

Lílo àwọn ọ̀nà tó dọ́gba, bíi àwọn tó wá láti orílẹ̀-èdè tí wọ́n ti ń ṣe iṣẹ́ ọ̀gbìn–a gba laaye titi di ọjọ 31 Oṣu kejila ọdun 2024.

Lilo awọn iye itọkasi aiyipada ti a tẹjade nipasẹ Igbimọ EU–a gba laaye titi di ọjọ 30 Oṣu Kẹfa ọdun 2024.

Láti ọdún 2025 lọ, a gbà àwọn ìṣirò àti àwọn iye àìṣedéédé láyè tí ó bá pọndandan, fún àpẹẹrẹ, tí olùpèsè kan kò bá lè pèsè àwọn ìwífún tó yẹ. Síbẹ̀síbẹ̀, a kò gbà wọ́n láyè gidigidi, nígbà tí a bá lò wọ́n, ó gbọ́dọ̀ wà lórí ohun tí ó kéré sí 20% ti gbogbo àwọn ìtújáde tí a fi sínú rẹ̀. Gbogbo ìṣirò àti lílo àwọn ìwífún àìṣedéédé gbọ́dọ̀ ní àlàyé ìdí tí a fi lò wọ́n. Àwọn àpẹẹrẹ ìbánisọ̀rọ̀ wà fún àwọn olùgbéwọlé láti fún àwọn olùpèsè láti ràn wọ́n lọ́wọ́ láti kó gbogbo ìwífún tó yẹ jọ.

Ní àkókò ìjọba pípéye

Gbogbo àwọn tó ń kó ọjà wọlé gbọ́dọ̀ ní ìforúkọsílẹ̀ àti àṣẹ gẹ́gẹ́ bí olùkéde CBAM láti kó ọjà CBAM wọlé. Àwọn ìwé ẹ̀rí CBAM ni a ó ta ní ìbámu pẹ̀lú iye owó tí wọ́n fi ń ta ọjà lọ́sọ̀ọ̀sẹ̀ ETS ní€/tónne CO₂Lọ́dọọdún, àwọn tó ń kó ọjà wọlé gbọ́dọ̀ kéde àwọn ọjà CBAM tí wọ́n kó wọlé nínú ìròyìn ọdọọdún, tí wọ́n gbé jáde ní ọjọ́ kọkànlélọ́gbọ̀n oṣù karùn-ún ọdún tó tẹ̀lé e, kí wọ́n sì fi àwọn ìwé ẹ̀rí tó dúró fún iye èéfín tó wà nínú àwọn ọjà tí wọ́n kó wọlé sílẹ̀.

Tí wọ́n bá ti san owó èròjà carbon fún orílẹ̀-èdè mìíràn tẹ́lẹ̀ fún ọjà náà, iye ìwé ẹ̀rí tí ẹni tí ó ń kó ọjà wọlé láti EU yóò san yóò dínkù ní ìbámu pẹ̀lú èyí láti dènà ìsanwó méjì. Nígbà tí àkókò ìjáde kúrò nínú àwọn owó ìrànlọ́wọ́ ọ̀fẹ́ ETS, tí ó parí ní ọdún 2034, àwọn ìwé ẹ̀rí nìkan ni a óò nílò fún ìpín ìtújáde tí ó kù tí àwọn owó ìrànlọ́wọ́ kò bo.

Àwọn ìlànà fún ètò pàtó kò tí ì parí, a ó sì tún ṣe àtúnyẹ̀wò wọn ní ìparí ìpele ìyípadà náà. Àwọn kókó tí a fẹ́ ṣe àtúnyẹ̀wò ni: iye àwọn ọjà tí ó nílò ìròyìn ìtújáde èéfín tí kìí ṣe tààrà, tí ó ṣeéṣe kí ó mú ìbéèrè yìí kúrò fún irin, irin, aluminiomu àti hydrogen; àti ìfẹ̀sí àwọn ọjà tí ó wà nínú àwọn ìbéèrè CBAM.